आयुर्वेदानुसार, अति जेवण्याला 'अतिमात्रशन' (गरजेपेक्षा जास्त खाणे) किंवा 'अतिभोजन' असे म्हणतात. आयुर्वेदामध्ये हे केवळ जास्त कॅलरीज घेणे नसून आपल्या पचनसंस्थेच्या अग्नीविरुद्ध केलेला एक 'अपराध' मानला जातो.
.
आम (Ama - Toxic Residue): न पचलेले अन्न पोटात सडते आणि त्यातून 'आम' नावाचा एक चिकट, विषारी पदार्थ तयार होतो.
आयुर्वेद सांगतो की, शरीरातील बहुतांश आजारांचे मूळ हा 'आम'च असतो.
अतिभोजनाची लक्षणे (दोषानुसार)जास्त जेवल्यामुळे शरीरातील तिन्ही दोष बिघडतात, पण त्याची लक्षणे वेगवेगळी असू शकतात
🔥 अग्नी (पचनशक्ती) आणि अतिखाणे
आयुर्वेद सांगतो —
“रोगाः सर्वेऽपि मन्देऽग्नौ”
(सर्व रोगांचे मूळ कारण मंद पचनशक्ती आहे)
अतिखाण्यामुळे:
पचनाग्नीवर ताण येतो
अन्न नीट पचत नाही
अग्नी मंद होतो
☠️ आम (Ama) निर्मिती
अतिखाल्लेलं अन्न:
पूर्णपणे पचत नाही
शरीरात आम (विषद्रव्ये) तयार होते
आम शरीरातील सूक्ष्म मार्ग (स्रोतस) अडवते
यामुळे थकवा, जडपणा व आजार निर्माण होतात.
⚖️ दोष असंतुलन
🟢 कफदोष वाढतो
वजन वाढ
आळस
स्थूलता
🔴 पित्तदोष वाढतो
आम्लपित्त
छातीत जळजळ
सूज
🟡 वातदोष वाढतो
गॅस
पोटफुगी
बद्धकोष्ठता
🚫 अतिखाण्यामुळे होणारे आजार
अपचन
स्थूलता (Obesity)
मधुमेह
फॅटी लिव्हर
सांधेदुखी
झोपेचे विकार
अतिखाणे टाळण्यासाठी आयुर्वेदिक नियम
✔ भूक लागल्यावरच खावे
✔ पोट ¾ भरल्यावर थांबावे
✔ अन्न नीट चावून खावे
✔ ठराविक वेळेला भोजन करावे
✔ कोमट, ताजे अन्न घ्यावे
❌ भावनिक कारणांनी खाणे टाळावे
❌ रात्री उशिरा व जड आहार टाळावा
🌱 आयुर्वेदाचा सुवर्णनियम
“अर्धे अन्न, पाव भाग पाणी, पाव भाग रिकामे”
🏥 आयुष्पर्श पंचकर्म सेंटर
Authentic Ayurveda | पचन विकार | जीवनशैली आजार
📍 Shop No. 10, Anand Heritage, Khutwad Nagar, Nashik
📞 9421605196
अतिखाणे, आयुर्वेद पचनशक्ती, आम दोष, कफ वाढ, अपचन, आयुर्वेदिक आहार
#अतिखाणे
#आयुर्वेद
#पचनशक्ती
#आम
#कफदोष
#आरोग्य
#AyusparshPanchakarma
#LifestyleDisorders
#NashikAyurveda
#Obesity #over eating
#dibetic
#happy republic day
#india
